Kuranglez, parsel sınırları içinde kalmak ve binaya bitişik olmak şartıyla, binaların zemin altındaki katlarına, doğal yöntemler ile ışık ve havalandırma ihtiyacını karşılamak için yapılan bir sistemdir. Bu sistem genellikle binanın dış kısmına yapılır. Işıklık bölgesi demir ızgara veya cam sistemleri ile kapatılır. Işık bacası da denen bu sistem bodrum katlar için önemlidir. Binaya bitişik olarak yapılmalarına rağmen, statik olarak binalardan ayrı çalışırlar.
Planlı alanlar imar yönetmeliğine göre kuranglez,
“Parsel sınırı içinde kalmak ve binaya bitişik olmak şartıyla binaların tabii zemin altında kalan bölümlerine doğal ışık ve havalandırma sağlamak amacıyla en az 0.80 metre en fazla 1.20 metre genişlikte olabilen, binanın hiçbir cephesinde mütemadiyen tesis edilemeyen, boyu yapıldığı pencere genişliğini 0.50 metreden fazla geçmeyen, derinliği azami 2.00 metre olan, giriş çıkış amacı taşımayan ancak, yol cephesi haricinde kaçış amacıyla çıkış tertiplenebilen ışıklıklar” olarak tanımlanır.
Kuranglez Özellikleri
Kuranglez özelliklerine göre yapılacak olan sistem, aydınlatma konusunda maksimum oranda hizmet etmelidir. Bu sayede hem karanlık görüntüden kurtulmak hem de bu sistem ile avantajlı kullanım sağlamak mümkün olacaktır.
- En önemli özelliklerinden biri, kuranglez yapılarının binanın etrafında sürekli olarak devam ettirilmemesidir. Bodrum kat pencerelerinin bulunduğu bölümlere projesindeki detaylara göre inşa edilmelidir. Tam anlamıyla profesyonel bir çalışma olmalıdır.
- Kuranglez, bodrum katlara giriş çıkışın yapılması için kullanılmaz. Ancak binanın yol cephesi dışındaki diğer cephelerinde yer alan kuranglez üzerinden kaçış sağlanması amacı ile kullanılabilir.
- Binanın bulunduğu parsel sınırları içinde olmak ve binaya bitişik olarak bulunması önemlidir.
- Kuranglez sistemi statik olarak binaya bağlı olmayacaktır.
- Kuranglezlerde sel, taşkın, su baskını gibi gerekli önlemlerin ve drenaj işlemlerinin yapılması mutlaka olması gerekenler arasındadır.
Kuranglez sistemlerinde dikkat edilmesi gerekenler
Kuranglez sistemlerinde en önemli nokta drenajın tekniğe uygun yapılıp yapılmadığıdır. Drenajı uygun şekilde yapılmayan kuranglez yapıları, ilerleyen zamanlarda çok fazla problem çıkartabilir. Yani, kuranglez içerisinden yağmur iyi şekilde temizlenemezse ve su seviyesi yükselirse bodrum pencerelerinden su sızıntıları görülebilir. Öte yandan bodrum katın iç duvarlarında nem hissedilebilir.
Bu bakımdan kuranglez yapıları içerisine döşenecek drenaj borularının uçlarının tıkanması engellenmelidir. Boruların üzerine ince dolgu malzemeleri serilmelidir. Ayrıca taban kısmına doğru eğime de dikkat edilmelidir.
Kuranglez yapımı, hafriyat, kalıp, beton, drenaj gibi işlemler içerdiğinden ek malzeme ve işçilik maliyeti oluşturur. Ayrıca bu yöntem inşa sürecini uzatır. Öte yandan, yetersiz işçilikten kaynaklanan drenaj sorunları kuranglezi bir sorun haline getirebilir. Bu tarz sorunları çözmek için cam elyaf ile güçlendirilmiş polypropylen (PP-GF) malzemeden imal edilen ürünler kullanılabilir. Bu tarz ürünler kolay montajının yanı sıra, alt kısmında su çıkış deliği ve hırsızlıklara karşı üst kapağın kilitlenme özelliği ne sahiptirler.
Kuranglez cam sistemlerinde, zemin altında kalan bölümler için havalandırmadan ziyade ışıklandırma ihtiyacının giderilmesi sağlanmaktadır. Görsel açıdan hoş bir görüntüsü bulunan cam kapaklar, demir kapaklara oranla maliyet ve işçilik yönünden daha masraflıdır.
